• Osteguna, Apirila 18th, 2013

Hirugarren atalburuan berreraiketa teoriko gehiegi egiten duela dio, beste ikerle guztien kontrara:

3. La metodolog├şa de Lakarra se limita a reconstrucciones te├│ricas, sin explorar apenas fuentes reales

Los Coloquios sobre Lenguas y Culturas Paleohisp├ínicas son una serie de congresos que se vienen realizando desde hace d├ęcadas en Espa├▒a y Portugal, en los que estudiosos del m├ís alto nivel internacional debaten y exponen sus investigaciones acerca de las lenguas prehist├│ricas de la Pen├şnsula.

En su calidad de catedr├ítico de lengua vasca, el profesor Lakarra ha participado en ellos regularmente durante los ├║ltimos a├▒os. Llama la atenci├│n que mientras el resto de investigadores se centran en el an├ílisis de textos o fragmentos epigr├íficos, toponimia antigua e investigaciones arqueol├│gicas, Lakarra se aparte del uso general y se centre casi en exclusiva en ra├şces hipot├ęticas creadas por ├ęl mismo.

La situaci├│n se repite tambi├ęn en congresos realizados dentro de Euskal Herria, entre los que podemos citar como ejemplo el de 2008 titulado Pirinioetako hizkuntzak: lehena eta oraina, publicado por Euskaltzaindia en forma de libro. Mientras que el resto de autores trabajaron sobre fuentes de informaci├│n reales, el profesor repas├│ por en├ęsima vez sus repetidas ideas.

El t├ştulo de su informe es significativo: Aitzineuskararen berreraiketaz: egindakoaz eta eginkizunez. Reconstrucci├│n exclusivamente te├│rica de la lengua, con lo que implica de correr el riesgo de perderse en hip├│tesis sin base cient├şfica.

VN:F [1.8.8_1072]
Rating: 0.0/10 (0 votes cast)
Lakarra aztertuz. 3. atalburua: berreraiketa teorikoak baino ez1.0101
Sarrera honen iruzkinak jarrai ditzakezu ondorengo rss jarioaren bitartez: RSS 2.0
You can leave a response, or trackback from your own site.

25 iruzkin

  1. Oiga, pero la cuestión de si lo que va a contar Lakarra viene a cuento y es aceptable en ese lugar lo deberán decidir los organizadores de dichos coloquios, ¿no?
    Por cierto, repito una cuesti├│n que ya mencion├ę en el primer cap├ştulo: la reconstrucci├│n interna (que es lo que hace Lakarra) se basa en hechos reales y es utilizada como m├ętodo est├índar de reconstrucci├│n cuando el m├ętodo comparativo no puede utilizarse. Tiene usted docenas de manuales de ling├╝├şstica hist├│rica donde puede leer sobre ello. Si no, basta buscar “internal reconstruction” en su querida Wikipedia.
    http://en.wikipedia.org/wiki/Internal_reconstruction

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  2. Bueno I├▒aki ez zaitez hain temoso ipini. Argi eta garbi geratu da Lakarrak zer egiten duen biltzar horietan: lezio bera etengabe errepikatu. Lakarraren berreraiketa gaizki zehaztutako erroetan eta garapen fonologiko “akrobatikoetan” oinarritzen da. Biltzar horien antolatzaileek zergatik konbidatzen duten Lakarra? segurutik ez dakitelako zehatz mehatz Lakarrak zertaz diharduen. Denborarekin Lakarra zientziaren historian Lysenkoren parean jarri beharko dute.

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  3. Ramontxu, eta beste, ez dago erromatar garaiko euskal testurik (Veleiea alde batera utziko dugu oraingoz ados?), eta kontrakoa uste duenak froga dezala lehenik eta gero erabili ahal izango dira testu horiek, baina bitartean ez gara besoak antxumaturik egongo, edo ez diogu Lakarrari aginduko zer ikertu behar duen eta zer ez. Beste inork esan duen bezala, berreraiketa beti da hipotesia, testuekin eta testurik gabe, berreraikitzea dokumentatu gabeko garaiaz zerbait argitzen saiatzea delako. Zuek inolako argudio linguistikorik gabe, monosilabismoaren aurkako gurutzada batean zaudete. Areago hizkuntzalaritza historikoaren eta zentzu onaren kontrako guduan.

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  4. Ikertxu: erromatarren garaiko euskal testuak badaude: Akitaniako harlosakoak, Nafarroakoak, Soriakoak eta Veleiakoak.Eta nik behintzat ez diot aginduko Lakarrari zer ikertu behar duen, nahiko garbi geratu da Lakarrak ez daukala ezer ikertzeko gaitasunik eta. Eta ni ez nabil monosilabismoaren aurkako gurutzada batean sartuta. Baina Lakararen disparate etimologikoak ezin dira onartu.

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  5. 5
    han hemenka 
    Osteguna, 18. Apirila 2013

    “lo decidir├ín los organizadores”

    Acabo de ver el pdf del congreso y Lakarra es uno de los organizadores. No nos hable de los “organizadores” como si fueran un grupo independiente que despu├ęs de examinarle su ponencia dicen ah s├ş, que gran trabajo se lo publicamos por supuesto, muy bueno lo suyo.

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  6. “Han hemenka”: nik dakidala Lakarra hainbat kongresutan hartu du parte, baita bera antolatzaile izan ez direnetan ere; egin bilaketa Google-n “Coloquio sobre Lenguas y Culturas Paleohisp├ínicas”, besteak beste.

    Ram├│n, zuk arazo bat duzu: Akitaniakoak, Soriakoak eta Lergakoak testutzat jotzen badituzu, zinez duzu arazo bat, oraintxe azalduko dizudana: testu bat = hitz solteak, pertsona izenak? Ez dago amaren semerik (naturalik) testu baten eta bestelako lekukotasunen artean bereizten ez duenik. Eta zuk eman nahi dituzu lezioak hizkuntzazko kontuetan? Arrazoi du I├▒akik: ez duzu mailarik.

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  7. 7
    han hemenka 
    Osteguna, 18. Apirila 2013

    Noski, Lakarrak dauka bere katedra eta horregatik deitzen dute, bakarrik horregatik. Katedra horretan beste bat balego bestea deituko lukete. Espainiar filologoek ulertzen ote dute idazten duena? Seguru?

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  8. Han hemenka: eta katedrak zer egiten dira, oparitu? Zergatik ez duzu zuk bat? “Espainiar filologoek ulertzen ote dute idazten duena? Seguru?” halako esaldiak oso onak dira, non zaudeten eta zein mailatan zaudeten ikus dezagun. Egunen batean ulertuko duzue (edo agian ez): 1) hizkuntzalaritza historikoa ez dela Euskal Herrian (eta zehazki Gasteizko fakultatean) soilki egiten den lan diziplina, 2) pertsona batzuek zortzi orduz torlojuak egiten dituzten bezala, beste batzuek hizkuntzalaritza ikerketan igarotzen dutela eguna (beraz, ulertu ez ezik, interes handia dutela kontu horietan, elkarrengandik edan ohi baitute).

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  9. Bai I├▒aki garai batean katedrak oparitu egiten ziren, UPVn behinik behin. Nahikoa zen Michelenaren atzetik ibiltzea, Michelenarekin wisky batzuk hartzea Seminariko tabernan, bere txiste txarrak algaraz hartzea, garai bateko irakasle abertzaleen aurkako gurutzadetan parte hartzea…eta zas! katedradun berria

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  10. Gure lagun Juananek ETB1-en esango lukeen bezala: “arasoak eeeee, esker hegaletik, han-hemenka, NONAHI!”.

    ┬ĚLehenik, Lakarrak kongresuak bere hipotesien loriarako antolatzen dituela diozue.
    ┬ĚGero, antolatzaile ez denetan ere aritzen dela esan dizuegunean, zer esango eta “Lakarrak dauka bere katedra”, eta horregatik deitzen dutela.
    ┬ĚZein izango da Lakarra irakaslearen aurkako zuen panfletismo honen hurrengo atala? Desiatzen nago jakiteko, ea zerekin harritzen gaituzuen.

    Ez duzue erremediorik.

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  11. Ram├│n, “garai batean” diozu; badakizu noiz egin zen katedradun Joseba Lakarra? Edo oso perspektiba historiko zorrotza duzu, eta UPV/EHU-ren “garai bateko” jardunbide horren data zehatzak zein diren argitzen diguzu, edo arestian aipaturikoaz gain (testuak hitzetatik ezin bereizia) beste arazo bat duzu: denboraren neurria galdua duzu (mesedez, ez erantzun Einsteinek esan zuela denbora erlatiboa dela).

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  12. Euskararen jatorrikoek emandako erantzunetako bat:

    “Ari gara kritika konstruktibo bat egiten, nahiz eta batzuek kontrakoa ulertu nahi izan duten.”

    Harrapazank Txiribiton. Kritika konstruktibo bat egiten argitaratu gabeko zerbaitez. Ondo. Esan nizuen aurreko batean, argiratatu bitartean baduzue tartea hizkuntzalaritza zer den ikasteko; egin ezazue ahalegina.

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  13. Mikel: badakizu nola egin zen katedradun Joseba Lakarra? Badakizu Michelena jo eta ke aritu zela UPV Gasteizko Seminarioan zegoenean sorgin ehizean? eta Lakarrak giro”politizatu” horretan lortu zuela fakultateko staffean muturra sartzea.
    Nik ez dut jakingo testuak eta hitz solteak bereizten baina San Koldo Michelenak ere ez ei zekien zeren bere Textos Arcaicos vascos delakoan hitz solteak aztertu zituen, eta bada ez bada titulua ez zion aldatu: Bere lanaren izenburua ez zen ” Textos y palabras sueltas del euskera medieval”
    Berazniri ez eskatu zuen santularioei eskatzen ez diozuen zorroztasuna.
    Eta hizkuntzalaritza zer den jakin nahi badugu Lakarrarengana jo beharrik ez daukagu.

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  14. Bai, badakit nola eta noiz egin zen katedradun: ekitaldi publikoa zen, eta ni bertan izan nintzen, entzule. Bide batez, denetariko ikertzaileak biltzen zuen epaimahi baten aurrean izan zen: Itziar Idiazabal, Patxi Goenaga… ez dut uste Lakarrista direnik.

    Gixajo xamarra zara ez bazara gai ulertzeko izenburu orokor nahi duen baten azpian orotariko gauzak bil daitezkeela. Liburu baten izenburua eta zure esana berdindu nahi badituzu, hirugarren arazo bat duzu: errealitateak berekin dituen ├▒abardurak hautemateko arazo larria. Eta berriro errepikatuko dut: ez duzu bereizten jakin testu eta hitzen artean, bereziki horren kontura beste iritzi-emaile baten esanak egurtu nahi izan dituzula kontuan hartuta. Egurra ematen denean, egurra jasotzeko prest egon beharra dago, bereziki arretarik gabe egiten denean.

    Dudarik gabe, hizkuntzalaritza diakronikoa zer den jakiteko Lakarraren lanera ez duzue jo beharrik: Grimm anaiekin has zintezke, nahi baduzu.

    Orain ulertzen dut I├▒akiren zurekiko etsipena. Mesedez, oinarrizko arazo horiek gainditzen ez dituzun bitartean, bake pixkat eman zazu.

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  15. Laburbilduko dut testu/hitz-en arteko eztabaida:

    Iker: “ez dago erromatar garaiko euskal testurik”.

    Ram├│n: “erromatarren garaiko euskal testuak badaude: Akitaniako harlosakoak, Nafarroakoak, Soriakoak”.

    Argi dago Ikerrek garbi duela zertaz ari den: garai horretan ez dago euskal testurik, denek dakigu hori. Ram├│n, garai horretako lekukotasunak testutzat jo nahi baduzu, berriro diot, arazo bat duzu, ez-jakintasunarenaz aparte.
    Iker eta zure arteko eztabaida horretan berebizikoa zen testu eta hitz, izen soileko lekukotasunen artean bereiztea; eta zuk ez duzu egin. Mitxelenaren TAV liburuaren izenburuarena hona ekartzea, barka esatea, baina erabat erridikulua da: errealitateak berekin dituen ├▒abardurak hautemateko arazo larria salatzen du, nire ustez.

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  16. 16
    Euskeraren Jatorria 
    Osteguna, 18. Apirila 2013

    Iru├▒a-Veleiako testuak aipatu nahi genituzke hemen: batzuk hitz solteak dira, beste batzuk esaldiak. Material pilo bat dago bertan, orain arte izan dugun eskasiaren aurrean.

    I. Nazioarteko Biltzarrean Harris arkeologoak estratuak ondo jasota daudela adierazi zuen eta beraz, grafito horietarako emandako kronologiak ondo daudela, nahiz eta auditoria baten baiezpen zain geratzen den. Indusketara egindako bisitan Nu├▒ezek aitortu zuenez, landa koadernoak kontsultatu ere ez zituzten egin haien faltsukeriaren aldeko txostena idaztean. Hori da banku batean auditoria bat egitea apunte kontable bat ere ikusi gabe (miraria!!!!). Beraz, bere bi txostenak balio gabe geratu dira.

    Gilek datazioak eta katak eskatu zituen eta EHUko Letren Fakultatea nagusi zen Batzordeak ez zizkion onartu, hori izanik, faltsuak izatekotan, behar zuten proba zientifikoa bakarra, “iritzi zientifikoekin” ez baita nahiko.

    Beraz, argi eta garbi esan dezakegu erromatar garaiko testu batzuk baditugula. Kontua da, testu horiek orain arte irakatsi diren zenbait edukiren kontra jotzen dutela.

    Hori da Iru├▒a-Veleiakoan gertatutakoa ulertzeko giltza. Horren sinplea.

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  17. Lakarraren hipotesien aurkako panfletoa eta Iru├▒a-Veleiako idazkunen egiazkotasunaren aldeko aldarria, dena bat. Ongi erakusten du horrek zer dagoen guztiaren atzean.

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  18. Ramon, kontua da nik esan nuenean garai artako testurik ez dugula, zure (edo zure antzeko baten, barka, ez dut oroitzen) adierazpen bati erantzun nahi niola: Lakarrak ez omen ditu testuak erabiltzen, ez ditu bere teoriak inon funtsatzen. Beno, bada, berak testu asko erabili ditu, editatu, iruzkindu, aztertu… Eta akitaniako “testuak” ere bai. Areago, Mitxelenak berak ugari idatzi zuen haietaz, eta hark eta bestek esandakoetan ere oinarritu da Lakarra askotan. Diozuenean nahiago duzuela Mitxelenaren berreraiketarekin geratu… Argi dago ez dakizuela ez Mitxelenak zer egin zuen eta are gutxiago Lakarrak zer proposatzen duen: Mitxelenak akitaniako “testuen” garaitik hurbil kokatu zuen bere berreraiketako hizkuntza. Lakarrak espresuki adierazi izan du hura baino lehenagoko garai batera iristeko asmoa. Izan ere, bateragarriak izan daitezke biak, denboran zehar puntu ezberdinetan kokaturik ikusiz gero. Baina zuentzat denbora erlatiboa da, euskara aldaezina da, eta euskalkiak jainkoak asmatu zituen (uste dut Ebak “dot” eta Adamek “det” esaten zutela; eta ziurrenik “dut” sugeak, igelek eta Donemiliaga Kukulako monje elebidunak).
    Tumatxa…

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  19. Nire ustez Michelenak ere ez zuen asmatu euskara zaharraren berreeraiketan. Lakarrak baino kategoria gehiago zuelakoan nago baina funtsean ez zuen ia ezertan asmatu. erroen identifikazioan ez zuen ezer aurreratu. Akitanierazko “hitzen” azterketan ere Achille Luchairek baino gehiago ez zuen egin. Euskal Hizkuntzalaritzan bere lana hipotesi fonologiko soil batzuetara muga daiteke, ez zuen askoz gehiago egin. Beste gauza bat da arrazoi politiko batzuengatik Luis Michelena Koldo Mitxelena bihurtu zutela eta “zientifiko sakratutzat” kontsagratu zutela, baina funtsean arrazoi politikoengatik ez arrazoi zientefikoengatik. Horregatik dago Euskal hizkuntzalaritza dagoen lekuan eta horregatik dabil Lakarra dabilen moduan, bere “lanentzako” tipulo politak eta arraroak topatzen, noraezean finean.
    Bestaldetik ere ulergarria da Lakarra defendatzen dutenek eztabaidarako erakusten duten gaitasun eza, argumenturik ez dutenez gure ahotan guk esan ez ditugun gauzak jartzen dituzte gauza horien kontra aritzeko. Eztabaidatzen ari garena da ea Lakarra gai den Euskarazko hiztegi etimologiko bat egiteko Eta Euskararen Jatorrikoak atalka zabaltzen ari diren txostenean garbi dago ezetz ez dela gauza, ez daukala maila zientifikorik.
    Beste kontu bat da Iru├▒a Veleiako idazkunen txostenean egin zuen lotsabakokeria, baina hor bera ez da erantzule bakarra, txosten hori onartu zion Lorena Lopez de Lacallek ere badauka zertaz lotsatu.

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  20. Zorionez, Ram├│n, Michelenaz zuk izan zenezakeen iritziak ez du putzik balio.

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  21. Horreta arrazoia daukazu Mikel, baina Michelena hiperbaloratuta egoteak ez dauka zerikusirik bere benetako balio zientifikoarekin.

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  22. Hizkuntza aurreerromatarretako biltzarretan berreraiketa teoriez eta ez lekukotasun fisikoez hitz egitearenak agian du zerikusirik gainontzeko hizkuntza aurreerromatarrak (iberiera eta keltiberiera kasu) Antzinatean oparo lekukotuta izatearekin (gaur hilda izateaz gain), euskara XVI. mendera arte era esanguratsu batean lekukotzen ez den bitartean.

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  23. Horixe ta bera, Ram├│n. Zure azkeneko mezuari erantzuteko, nire aurrekoa kopiatzen dut:

    “Zorionez, Ram├│n, Michelenaz zuk izan zenezakeen iritziak ez du putzik balio.”

    Eta zeronek aitortu duzu “arrazoia daukadala”. Ez dago besterik esateko, beraz.

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  24. Mikel gauzak behar bezala ulertzeko daukazun gabezia argi eta garbi geratu da. Putzik balio ez duena da Michelenak egin omen zuen “protovascoaren” berreraiketa. Berreraiketa hori txarto egin zuela Veleiako grafitoek erakutsi dute: euskal aditzaren jatorrizko pasibotasuna, ergatiboaren agerpen berantiarra… ez zuen susmatu ere egin. Akitaniera eta Iberiar Penintsulako euskeren arteko berezitasunak baloratzeko gaitasun eza. San Millango Reja delakoa erabiltzeko zentzu kritiko minimo bat ez izatea, euskararen iraupenari buruzko teoria frikia..Zertarako jarraitu? Michelena ohorez betetzea Estatuko indar nagusiek erabaki zuten ez beste inork. Funtsean politikoek erabaki zuten Michelena UPVko zuzendari jartzea, Donostiako Bibliotekari bere izena ematea, Michelenaren gaineko seminarioak antolatzea…Kontestu politikoa ulertu gabe beste ezer ez da ulertzen. Veleiako grafitoek egia erakusten dute eta Michelenaren “lanek” aldiz gezurraren garapena baino ez.

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
  25. Ram├│n, honakoa esan duzu: ” euskal aditzaren jatorrizko pasibotasuna, ergatiboaren agerpen berantiarra”.

    Nik dakidala Mitxelenaren langai nagusia fonetika izan zen; bere obra nagusiaren izena, Fon├ętica Hist├│rica Vasca.

    Orain azaldu iezadazu, mesedez, aditzaren pasibotasuna eta ergatiboaren auzia nola sartzen dituzun fonetikaren esparruan.

    Bestalde:

    Nik honakoa esan: “Zorionez, Ram├│n, Michelenaz zuk izan zenezakeen iritziak ez du putzik balio.”

    Zuk honakoa erantzun: “Horreta arrazoia daukazu Mikel, baina Michelena hiperbaloratuta egoteak ez dauka zerikusirik bere benetako balio zientifikoarekin.”

    Eta orain esplika ezazu, mesedez, “horretan arrazoi daukazu” hori nola uler litekeen bestela, ez bada nik ulertu dudan bezala.

    Saia zaitez zuzen erantzuten, mesedez, haria galdu gabe.

    UN:F [1.8.8_1072]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
Iruzkina gehitu